Taban Külü

Uluslararası Çevre Mühendisliği Dergisinde (IJEE) yayımlanan bir araştırma, yakılan belediye katı atıklarından elde edilen külün, belirli bir konsantrasyonun altında, inşaat malzemelerinde mukavemet kaybı olmadan çimentoda dolgu maddesi olarak kullanılabileceğini göstermiştir.

Araştırmacılar, atık yakma işleminden elde edilen ince öğütülmüş bir kalıntı olan külden geri dönüştürülen mikronize tozu incelediler. Kimyasal bileşimini ve inşaatta kullanılan çimento, kum ve su karışımı olan harcın bir bileşeni olarak performansını test ettiler.

Belediye atıklarının yakılması, depolama alanı talebini azaltır ve enerji üretebilir, ancak büyük miktarda kül kalıntısı üretir. Çin’in büyük şehirlerinde, yılda 200 milyon metrik tondan fazla belediye atığı yakılırken, yaklaşık 20 milyon metrik ton taban külü depolama alanlarına gönderiliyor.

IJEE makalesi, taban külünün silisyum dioksit, kalsiyum oksit, alüminyum oksit ve demir oksit dâhil olmak üzere çimento ile ilgili temel mineralleri içerdiğini tartışıyor. 100 mikrometreden daha küçük bir parçacık boyutuna öğütüldükten sonra bu malzeme çimentonun sertleşmesini sağlayan kimyasal işlem olan çimento hidratasyonunda kullanılabilir, ancak çimentonun %30’undan fazlasının bu malzeme ile değiştirilmesi, 28 günlük basınç dayanımını yarı yarıya, eğilme dayanımını ise dörtte birinden fazla azaltıyor. Bununla birlikte, daha uzun bir kürleme süresi sonunda hem basınç hem de eğilme dayanımını artırıyor.

Araştırmacılar, genel inşaat için daha düşük ikame seviyeleri önerirken, daha yüksek oranların eğilme dayanımının önemli olduğu beton kaplama gibi uygulamalar için ayrıldığını belirtiyorlar. Bulgular, yakma artıklarının geri dönüşüm potansiyelini vurgularken, daha geniş kullanımın önündeki engelleri de belirliyor.

Kaynak: https://techxplore.com/news/2026-07-incinerator-bottom-ash-filler-cement.html#google_vignette